• Dziedzictwo kultury i przyrody
    Dziedzictwo kultury i przyrody
  • Usługi turystyczne
    Usługi turystyczne
  • Turystyka aktywna
    Turystyka aktywna
  • Kultura
    Kultura
  • Sztuka
    Sztuka
  • Warmiński styl
    Warmiński styl
  • Termy Warmińskie
    Termy Warmińskie
  • Przewodnik po Warmii
    Przewodnik po Warmii

Warmia, Varmiensis, Ermland

Gdzie leży Warmia?

Das Ermland

Das Ermland oder Ermeland (lateinisch und polnisch: Warmia) ist eine Region im heutigem Polen zwischen Pomesanien und Samland, an der Ostsee gelegen. Südlich grenzen das Kulmerland sowie die Landschaften Sassen, Galindien und Sudauen an das Ermland...

The Warmia

England

Ermland, or Ermeland a district of East Prussia and an exempt bishopric. St. Adalbert of Prague (d. 997) and St. Bruno of Querfurt (d. 1009) converted the early inhabitants of this region, the heathen Prussians, to Christianity and two centuries later Teutonic Knights and members of the Cistercian Order introduced civilization also into the land...

Warmia a Prusy

Dopóki ziemie dzisiejszej Warmii zamieszkiwali Prusowie, kraina ta, choć geograficznie do Europy należąca, kulturalnie i społecznie była niejako poza Europą, poza jej prądami umysłowymi, filozofią, sztuką, oraz wydarzeniami politycznymi. Sytuacja ta zmieniła się dość gwałtownie wraz z podbojem i chrystianizacją Prusów przez Zakon Krzyżacki. Wówczas to niejako przez „rewolucję”, a nie „ewolucję”, Warmia znalazła się w bezpośredniej orbicie wielkiej, europejskiej polityki i kultury materialnej i duchowej.

Warmia a Zakon Krzyżacki

Powstałe w 1243 roku biskupstwo warmińskie było początkowo niesamodzielne i podległe Zakonowi Krzyżackiemu, nie prowadziło odrębnej polityki i nie liczyło się jako podmiot polityczny. Z czasem jednak ambitni biskupi Warmii stopniowo wyemancypowali się spod kurateli Wielkiego Mistrza, uzyskując, już jako część Rzeczpospolitej, po II pokoju toruńskim (1466) autonomię i daleko posuniętą niezależność w ramach państwa polskiego i w wierności dla polskiego monarchy.

Warmia a Polska

Okres, gdy Warmia stała się częścią Polski (1466 – 1772), to lata najświetniejszej historii kulturalnej tych ziem. Wówczas to biskupi warmińscy, udzielni „książęta na Warmii”, do których należeli wybitni przedstawiciele kultury późnego średniowiecza, renesansu, baroku i wreszcie oświecenia, stworzyli w Lidzbarku Warmińskim ośrodek kultury, który promieniował nie tylko na najbliższe sobie dzielnice, ale na całą Europę. To przecież tutaj swą teorię heliocentryczną sformułował skromny kanonik kapituły warmińskiej – Mikołaj Kopernik, to tutaj wielki poeta Ignacy Krasicki pisał swą Monachomachię, Mikołaja Doświadczyńskiego przypadki i in.

Warmia a Europa

W tamtych latach Warmia na tle Europy nie musiała „chować głowy w piasek”, stanowiąc region niewielki, ale ożywiony przez prawdziwie europejskiego ducha nauki, kultury i sztuki. Jeden z ówczesnych biskupów warmińskich (1457-1458) – Eneasz Sylwiusz Piccolomini został wybrany papieżem jako Pius II. Inny wybitny biskup – Stanisław Hozjusz (1551 – 1579) był zaś kandydatem do papieskiego tronu. Na tym nie kończy się lista wielkich biskupów niewielkiej Warmii. Księciem warmińskim był i Jan Dantyszek i Marcin Kromer, Andrzej Batory, Jan Chryzostom Załuski, czy Jan Olbracht Waza. Już tych kilka nazwisk świadczy niewątpliwie, że na tle europejskim dorobek umysłowy Warmii, jej wkład w ogólnoeuropejskie dziedzictwo kulturalne jest o wiele znaczniejszy, niżby wskazywało na to jej niewielkie terytorium.

Share